WYDZIAŁ ORIENTALISTYCZNY UW

Kierunek: orientalistyka

Specjalność: afrykanistyka

STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA

 

 

I. USTALENIA OGÓLNE

Studia pierwszego stopnia na kierunku orientalistyka, specjalność afrykanistyka trwają 3 lata (6 semestrów) i kończą się nadaniem tytułu zawodowego licencjata. Liczba godzin zajęć nie powinna być mniejsza niż 1800, a liczba punktów ECTS mniejsza niż 180.

 

 

II. KWALIFIKACJE ABSOLWENTA

Absolwent odznacza się wysokim poziomem wykształcenia humanistycznego i otrzymuje dobre przygotowanie merytoryczne w zakresie kultury wybranego regionu Afryki (Afryka Północno-Wschodnia, Wschodnia i Zachodnia): jest specjalistą w zakresie literatury regionu, sztuki, historii i religii. Powinien opanować język regionu na poziomie umożliwiającym swobodne porozumienie się i poznać zagadnienia społeczno-kulturowe obszaru wyznaczonego tym językiem.

Zdobyta wiedza pozwoli absolwentowi na poprawne poruszanie się i wypowiadanie w sferze ogólnych zagadnień dotyczących teorii i praktyki kultury państw afrykańskich. Absolwent powinien być przygotowany do pracy w instytucjach upowszechniania kultury oraz w administracji publicznej. Ponadto absolwent powinien być przygotowany do podjęcia studiów drugiego stopnia.

 

 

III. OPIS PRZEDMIOTÓW

A. Przedmioty kształcenia ogólnego

1. Lektorat języka obcego

Treści kształcenia: Czynne opanowanie języka obcego na poziomie B2 Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego Rady Europy oraz umiejętność posługiwania się słownictwem specjalistycznym z obszaru podstawowych dziedzin kultury.

Efekty kształcenia: Student powinien opanować język na poziomie B2 i posługiwać się podstawowym słownictwem z podstawowych dziedzin kultury i orientalistyki.

 

2. Technologia informacyjna

Treści kształcenia: Opanowanie obsługi i użytkowania komputera podłączonego do Internetu, nabycie umiejętności jego wykorzystywania w życiu codziennym oraz w procesie kształcenia. Zakres materiału powinien stanowić odpowiednio dobrany podzbiór informacji zawartych w modułach wymaganych dla uzyskania Europejskiego Certyfikatu Umiejętności Komputerowych ECDL (European Computer Driving Licence). to: a) podstawy technik informatycznych, b) użytkowanie komputerów, c) prezentacja, d) arkusze kalkulacyjne, e) bazy danych, f) grafika menedżerska, g) usługi w sieciach informatycznych.

Efekty kształcenia: Student powinien opanować obsługę komputera i użytkowanie komputera w życiu codziennym.

 

3. Wychowanie fizyczne

Udział w zajęciach sportowo-rekreacyjnych.

 

B. Przedmioty podstawowe

1. Antropologia kultury

Treści kształcenia: Zapoznanie studentów z wybranymi problemami, pojęciami, teoriami i metodami antropologii kulturowej. Omówienie podstawowych kwestii z zakresu studiów nad kulturą, relacji pomiędzy kulturą a środowiskiem naturalnym, systemów organizacji społecznej, problemu kształtowania osobowości, relatywizmu i uniwersalizmu językowego (i kulturowego), relacji ze zjawiskami nadprzyrodzonymi, kwestii czasu i przestrzeni życia człowieka, formowania się i funkcjonowania cyklów obrzędowych (życia i roku). W toku wykładu  uwzględniony zostanie materiał także spoza obszaru Azji i Afryki.

Efekty kształcenia: Student powinien posiadać orientację w dziedzinie podstawowych pojęć, teorii i metod antropologii kulturowej. Powinien powiązać podstawowe kategorie z poszczególnymi koncepcjami z zakresu studiów nad kulturą.

 

2. Teoria kultury

Treści kształcenia: Filozoficzne i empiryczne podstawy wyodrębniania nauk o kulturze. Teoretyczna wiedza o kulturze w świetle poszczególnych szkół badawczych. Podstawowe teorie kultury, ich kategorie. Krytyczna analiza wybranych teorii kultury. Znakowy charakter kultury i jej aspekt komunikacyjny.

Efekty kształcenia: Student powinien znać i stosować podstawowe teorie używane do badań nad kulturą. Powinien orientować się w różnicach w pojmowaniu zjawisk kulturowych w zależności od zajmującej się kulturą dyscypliny naukowej. Powinien znać podstawowe szkoły naukowe i teorie w zakresie poszczególnych dyscyplin.

 

3. Historia filozofii

Treści kształcenia: Przegląd zagadnień filozoficznych w perspektywie historycznej, ze szczególnym uwzględnieniem problematyki ontologicznej i epistemologicznej.

Efekty kształcenia: Student powinien posiadać orientację w dziejach filozofii, znać główne szkoły filozoficzne i operować kategoriami używanymi w analizach filozoficznych.

 

C. Przedmioty kierunkowe

1. Dzieje Afryki

Treści kształcenia: Wybrane zagadnienia z historii Afryki od zarania dziejów do wydarzeń najnowszych, ze szczególnym uwzględnieniem historii regionów odpowiadających specjalizacji językowej poszczególnych roczników.

Efekty kształcenia: Student powinien posiadać podstawową wiedzę o historii państw afrykańskich. Powinien samodzielnie interpretować zjawiska, odwołując się do wydarzeń historycznych.

 

2. Zagadnienia społeczno-kulturowe Afryki

Treści kształcenia: Ogólne informacje o warunkach naturalnych i ludności kontynentu afrykańskiego jako całości, z wyróżnieniem także krain geograficznych i regionów. Prezentacja historii odkryć Afryki. Wprowadzenie studenta w problematykę społeczno-kulturową Afryki, opisanie najważniejszych procesów społecznych, w tym przekształcania się społeczeństwa tradycyjnego w nowoczesne, z uwzględnieniem zmian ról społecznych i rodzinnych.

Efekty kształcenia: Student powinien opanować wiedzę dotyczącą położenia, warunków klimatycznych i gospodarki państw afrykańskich. Powinien analizować zjawiska z tej dziedziny.

 

3. Wiedza o literaturze Afryki

Treści kształcenia: Przedmiotem wykładu są literatury tworzone w językach europejskich i rodzimych. Część dotycząca literatur europejskojęzycznych jest wprowadzeniem do literatur Afryki Subsaharyjskiej, tworzonych w językach angielskim i francuskim. Wykład prowadzony w układzie historyczno-tematycznym, koncentruje się na ewolucji prozy narracyjnej. Historia literatur w językach rodzimych obejmuje prezentację piśmiennictwa i dorobku literackiego w językach hausa, amharskim lub suahili w zależności od specjalizacji językowej poszczególnych roczników. Wykład opisuje zarówno oraturę (omówienie gatunków literatury ustnej w rodzaju bajek, mitów, legend, pieśni pochwalnych itp.) oraz szeroko rozumiane piśmiennictwo: poezja religijna, kroniki historyczne, proza współczesna, dramat i poezja świecka w alfabetach arabskim (adżami), łacińskim i etiopskim.

Efekty kształcenia: Student powinien posiąść podstawową wiedzę o historii literatury afrykańskiej. Powinien samodzielnie interpretować dzieła literackie oraz umieścić je w kontekście zjawisk kulturowych.

 

4. Wiedza o religiach Afryki

Treści kształcenia: Ogólna charakterystyka religii tradycyjnych Afryki Subsaharyjskiej (mity kosmogoniczne i kosmologiczne, koncepcja Istoty Najwyższej, bóstwa i duchy, miejsca i formy kultu, stan kapłański, kulty ekstatyczne, obrzędy inicjacyjne, wyobrażenia o życiu pozagrobowym, bractwa religijne i tajne związki, wiara w magię). W części drugiej wykładu omawia się zjawiska kontaktu religijnego (wierzenia rodzime wobec postępów islamu i chrześcijaństwa, proces chrystianizacji i islamizacji Afryki, kościoły afrochrześcijańskie i kulty synkretyczne). Problem religijności Afrykanina i zjawiska sekularyzacji jego życia.

Efekty kształcenia: Student powinien opanować wiedzę o podstawowych założeniach religii afrykańskich. Powinien umieć zinterpretować i analizować zjawiska religijne i filozoficzne.

 

5. Wiedza o sztuce Afryki

Treści kształcenia: Prezentacja głównych rodzajów sztuki afrykańskiej (maski, rzeźby, malowidła naskalne) i sztuki użytkowej (zdobnictwo budowli sakralnych i pałaców władców). Najważniejsze ośrodki powstawania sztuki użytkowej i ich promieniowanie na sąsiednie obszary. Podstawowe wiadomości o sztuce muzułmańskiej w Afryce Subsaharyjskiej.

Efekty kształcenia: Student powinien posiadać podstawową wiedzę o historii sztuki afrykańskiej.

 

6. Wiedza o językach afrykańskich

I rok:

Treści kształcenia: Wykład dotyczący podstawowych zjawisk, charakteryzujących języki afrykańskie na poziomie fonologicznym, morfologicznym i składniowym. Obejmuje osobliwości systemów fonologicznych i zjawisk morfofonologicznych (permutacja, palatalizacja, asymilacja i dysymilacja), leksykalną i gramatyczną funkcję tonów, odrębności typologiczne języków i ich struktur morfologicznych, klasy nominalne i werbalne, seryjne konstrukcje czasownikowe i kompozycje leksykalne.
Zapoznaje z klasyfikacją języków afrykańskich, z podstawami metodologicznymi
językoznawstwa historycznego odnoszącego się do języków nie mających
tradycji piśmienniczej, z procesami gramatykalizacyjnymi i zjawiskami
wynikającymi z kontaktu językowego.

Efekty kształcenia: Student powinien opanować zrozumienie znaczenia pojęć językoznawczych i kategorii gramatycznych funkcjonujących w systemach języków afrykańskich.

II rok:

Treści kształcenia: Opis systemu języka afrykańskiego (rotacyjnie amharskiego, hausa lub suahili) na poziomie fonologicznym, morfologicznym i składniowym. Ogólna orientacja w zakresie wielokierunkowości badań nad tym językiem, z uwzględnieniem metodologii stosowanych przez znanych badaczy.

Efekty kształcenia: Student powinien opanować, rozpoznawać, budować i tworzyć konstrukcje gramatyczne.

 

D. Przedmioty specjalnościowe

1. Język afrykański

Treści kształcenia: Rotacyjnie nauka jednego z trzech oferowanych języków afrykańskich (amharski, hausa i suahili), której celem jest czynne jego opanowanie oraz nabycie umiejętności posługiwania się słownictwem specjalistycznym z zakresu podstawowych dziedzin kultury, ze szczególnym uwzględnieniem dziedziny, w jakiej specjalizuje się student.

Efekty kształcenia: Student powinien opanować język afrykański w mowie i piśmie, aby móc się nim swobodnie posługiwać, tłumaczyć teksty i tłumaczyć na żywo.

 

2. Lektura tekstów afrykańskich

Treści kształcenia: Przekłady i analiza tekstów źródłowych służących do przygotowania prac licencjackich i rozwoju wiedzy z zakresu wybranego aspektu kultury wybranego regionu Afryki.

Efekty kształcenia: Student powinien czytać na głos, tłumaczyć, analizować od strony gramatycznej i treściowej wybrane teksty.

 

3. II język afrykański

Treści kształcenia: Nauka drugiego języka afrykańskiego: arabskiego lub innego z oferty Katedry Języków i Kultur Afryki. Opanowanie pisma (jeśli to konieczne), fonologii, podstawowych zasad gramatycznych, umiejętność konwersacji na podstawowym poziomie.

Efekty kształcenia: Student powinien opanować pismo (w zależności od języka), podstawowe konstrukcje gramatyczne oraz umiejętność konwersacji na podstawowym poziomie.

 

4. Wstęp do afrykanistyki

Treści kształcenia: W ramach wykładu przedstawia się dzieje naukowego poznania Afryki, najważniejsze ośrodki afrykanistyczne na świecie, wkład polskich uczonych w poznanie kultur Afryki. W szczególności opisuje się sytuację językową na kontynencie afrykańskim, historię i stan badań nad zróżnicowaniem genetycznym, funkcjonalnym i strukturalnym języków Afryki, systemy pisma i tradycje piśmiennictwa oraz politykę językową współczesnych krajów Afryki.

Efekty kształcenia: Student powinien opanować podstawowe wiadomości z zakresu naukowego poznania Afryki.

 

5. Przedmiot afrykanistyczny

Treści kształcenia: Przedmiot do wyboru z oferty Katedry Języków i Kultur Afryki, zgodny z zainteresowaniami studenta i specjalnością przygotowywanej przez niego pracy licencjackiej (m.in. Język i Społeczeństwo w Afryce, Historia Afryki Wschodniej, Historia Afryki Zachodniej, Historia Etiopii).

Efekty kształcenia: Student poszerza swoją wiedzę o wybranym przedmiocie.

 

6. Proseminarium afrykanistyczne

Treści kształcenia: Zapoznanie studentów z metodologią pracy naukowej w dziedzinie szeroko pojętej afrykanistyki. Obejmuje ćwiczenia z zakresu: wyszukiwania literatury i źródeł, wyciągania i formułowania wniosków w formie pisemnej i ustnej, krytycznej oceny poglądów i porównywania hipotez. Przygotowywanie recenzji informacyjnych i krytycznych oraz przegląd wydarzeń w Afryce na podstawie informacji prasowych i w mediach audiowizualnych.

Efekty kształcenia: Student opanowuje technikę pisania rozprawek, umiejętność przygotowania przypisów i bibliografii, formułowania wniosków, krytycznej oceny oraz poznaje podstawowy warsztat afrykanistyczny.

 

7. Seminarium licencjackie

Treści kształcenia: Zajęcia przygotowujące studenta do napisania pracy licencjackiej zgodnie z wybranym tematem i zainteresowaniami. Ukierunkowanie pod kątem odpowiedniej literatury i metodologii. Zastosowanie w praktyce wiedzy dotyczącej techniki pisania pracy i sporządzania odsyłaczy, zdobytej na proseminarium. Analiza i opracowanie wybranych zagadnień z dziedziny literatury, religii, języka i kwestii społeczno-ekonomicznych państw afrykańskich. Tematyka seminarium jest każdorazowo dostosowywana do zainteresowań studentów i wybranych przez nich problemów badawczych. Zajęcia zakończone napisaniem pracy licencjackiej.

Efekty kształcenia: Student poznaje odpowiednią literaturę i metodologię, stosuje w praktyce wiedzę dotyczącą techniki przygotowania pracy licencjackiej na wybrany temat.