STUDIUM EUROPY WSCHODNIEJ WO UW

Kierunek: Studia wschodnie

STUDIA DRUGIEGO STOPNIA

 

 

A. USTALENIA OGÓLNE

Studia kończą się nadaniem tytułu zawodowego magistra.

Studia trwają nie krócej niż 4 semestry. Liczba godzin zajęć nie powinna być mniejsza niż 800, a liczba punktów ECTS nie mniejsza niż 120.

 

 

B. KWALIFIKACJE ABSOLWENTA

Absolwent powinien posiadać rozszerzoną – w stosunku do studiów pierwszego stopnia – interdyscyplinarną wiedzę dotyczącą obszaru zainteresowania, zwłaszcza z zakresu problematyki zróżnicowania społecznego, gospodarczego, politycznego, kulturowego
i etnicznego, na obszarze Europy Wschodniej, Azji Środkowej, Syberii i Kaukazu, na tle procesów globalnych i kontynentalnych. Winien dysponować podstawami metodologicznymi oraz umiejętnościami analitycznymi, które pozwolą mu identyfikować, diagnozować
i prognozować kierunki przemian społecznych, gospodarczych, politycznych, kulturowych
i etnicznych na obszarze zainteresowań. Powinien umieć podejmować decyzje oraz je uzasadniać, a także mieć wpojone nawyki osobistej odpowiedzialności i inicjatywy. Absolwent winien być przygotowany do pracy jako ekspert w dziedzinie obszaru zainteresowań w: (1) administracji krajowej i samorządowej, (2) instytucjach międzynarodowych, (3) dyplomacji, (4) przedsiębiorstwach polskich działających na rynkach wschodnich, (5) środkach masowego przekazu oraz (6) ośrodkach badawczych i eksperckich współpracujących z krajami regionu. Absolwent powinien być przygotowany do podejmowania pracy badawczej oraz studiów trzeciego stopnia (doktoranckich).

 

 

C. OPIS PRZEDMIOTÓW

 

  1. Przedmioty podstawowe

 

Nazwa przedmiotu: Metodologia nauk społecznych

Treści kształcenia: Pojęcie nauki i naukowości. Nauka a wiedza potoczna. Nauka jako instytucja społeczna. Teoria a praktyka. Twierdzenia i teorie w naukach społecznych. Budowanie teorii: aksjomaty, pojęcia, hipotezy, definicje i rodzaje. Wskaźniki i ich rodzaje. Klasyfikacje i typologie. Pomiar i typy skal pomiarowych. Operacjonalizacja. Paradygmaty badawcze. Metody ilościowe i jakościowe. Socjologia tradycyjna a nurt humanistyczny.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: Student winien poznać problematykę metodologiczną współczesnych nauk społecznych, umieć prawidłowo zaprojektować własny proces badawczy.

 

Nazwa przedmiotu: Teoria stosunków międzynarodowych

Treści kształcenia: Przedmiot, zakres i funkcje nauki o stosunkach międzynarodowych. Status metodologiczny dyscypliny oraz jej podstawy teoretyczne. Uczestnicy stosunków międzynarodowych, ich atrybuty, pozycja w systemie międzynarodowym i odgrywane role. Czynniki kształtujące stosunki międzynarodowe. Mechanizmy i środki działania uczestników stosunków międzynarodowych (polityka zagraniczna - w tym dyplomacja i inne formy oddziaływania w stosunkach międzynarodowych). Rodzaje stosunków międzynarodowych. Łady międzynarodowe: determinanty zmian w ładzie międzynarodowym. Struktury organizacyjne współczesnego świata i ich ewolucja. Główne problemy współczesnego świata - wyzwania i zagrożenia.

Efekty kształcenia – Student powinien umieć oceniać procesy dokonujące się we współczesnym świecie, uczestniczyć w różnych formach aktywności w zakresie stosunków międzynarodowych, występować w roli eksperta.

 

Nazwa przedmiotu: Teoria i praktyka dyplomacji

Treści kształcenia: Zaznajomienie studentów z praktyką dyplomatyczną oraz możliwościami aplikacji technik i zwyczajów dyplomatycznych w innych dziedzinach kontaktów międzynarodowych. Zagadnienia technik negocjacji i rokowań, przygotowywanie dokumentów międzynarodowych oraz różnych rodzajów korespondencji dyplomatycznej. Protokół dyplomatyczny. Lokalne uwarunkowania kulturowe a protokół dyplomatyczny. Elementy prawa konsularnego i dyplomatycznego.

Efekty kształcenia – Student winien posiąść wiedzę na temat protokołu i  praktyki dyplomatycznej, znać zasady tworzenia podstawowych form korespondencji dyplomatycznej, umieć adaptować formy tej korespondencji w innych dziedzinach działalności, znać podstawowe elementy prawa konsularnego i dyplomatycznego.

 

Nazwa przedmiotu: Translatorium językowe

Treści kształcenia: Analiza specjalistycznych tekstów w języku rosyjskim lub innym języku ponadregionalnym z zakresu problematyki studiów. Lektura  prasy codziennej i literatury specjalistycznej z obszaru studiów. Przygotowywanie krótkich tekstów prasowych oraz analiz w języku zajęć.

Efekty kształcenia – Student powinien doskonalić umiejętności  w posługiwaniu się językiem obcym i wzbogacać znajomość terminologii specjalistycznej.

 

  1. Przedmioty kierunkowe

 

Nazwa przedmiotu: Węzłowe zagadnienia dziejów regionu: historia regionu 1917-91

Treści kształcenia: Identyfikacja węzłowych problemów dziejów obszaru zainteresowań na tle synchronicznie zachodzących procesów historycznych na obszarze Europy Wschodniej, Azji Środkowej, Syberii i Kaukazu. Analiza elementów procesu dziejowego, które doprowadziły do wykształcenia się różnic kulturowych, religijnych, etnicznych i narodowych regionu. Historyczne uwarunkowania współczesnej mozaiki etnicznej i narodowościowej na obszarze zainteresowań. Kształtowanie się narodów i powstawanie państw narodowych, problemy granic postsowieckich.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: Student powinien pogłębić swoją wiedzę na temat dziejów regionu, umieć opisać zróżnicowania kulturowe i narodowe oraz ich wpływ na sytuację w regionie.

 

Nazwa przedmiotu: Transformacja polityczna i ekonomiczna regionu: historia regionu po 1991 roku

Treści kształcenia: Rozpad ZSRR i jego konsekwencje dla regionu. Polityczne i gospodarcze dziedzictwo komunizmu. Procesy transformacji politycznej i ekonomicznej. Nowe modele gospodarcze. „Kolorowe” rewolucje. Procesy integracyjne i dezintegracyjne, aspiracje euroatlantyckie, kwestia rosyjskiej strefy wpływów, centralizm i ruchy decentralistyczne na obszarze studiów. Powstanie i ewolucja oraz funkcjonowanie Wspólnoty Państw Niepodległych, Euroazjatyckiej Współpracy Gospodarczej, Związku Białorusi i Rosji, Szanghajskiej Organizacji Współpracy, GUAM. Postkomunizm.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: Student winien ocenić przebieg i kierunki transformacji politycznej i ekonomicznej oraz dostrzec wieloaspektowość ich konsekwencji.

 

Nazwa przedmiotu: Współczesna myśl społeczna i filozoficzna regionu

Treści kształcenia: Podstawowe współczesne nurty myśli politycznej i filozoficznej na świecie. Specyfika filozofii i myśli społecznej na obszarze zainteresowań oraz jej zróżnicowanie. Główne nurty i postacie. Przegląd i analiza twórczości kluczowych twórców z obszaru zainteresowań. Lektura tekstów oryginalnych lub tłumaczonych na język polski.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: Student powinien posiadać orientację w zakresie współczesnej myśli politycznej, społecznej i filozoficznej na obszarze zainteresowań, znać główne jej nurty i postacie, potrafić operować kategoriami z poszczególnych koncepcji teoretycznych i przeprowadzić ich analizę.

 

Nazwa przedmiotu: Współczesna kultura i sztuka regionu

Treści kształcenia: Przegląd kierunków współczesnej sztuki regionu. Dominujące nurty w kulturze i sztuce. Literatura współczesna. Społeczne konteksty powstawania i funkcjonowania dzieł. Literatura i sztuka obszaru zainteresowań na tle światowych tendencji.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: Student powinien nabyć umiejętności percypowania oraz interpretowania współczesnej literatury oraz różnych dziedzin sztuki regionu zainteresowań, a także rozumieć kontekst jej powstania i funkcjonowania.

 

Nazwa przedmiotu: Przekształcenia społeczne i kulturowe regionu: zagadnienia narodowościowe

Treści kształcenia: Podstawowe pojęcia z zakresu metodologii badań nad procesami transformacji społecznej i kulturowej. Kategorie opisu poszczególnych przypadków procesów transformacji. Przebieg zmian społecznych i kulturowych w regionie. Ciągłość tradycji i nowe style życia. Kulturowy obraz obszaru postsowieckiego.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: Student powinien umieć zdefiniować i wyjaśnić przemiany społeczne i kulturowe w okresie postkomunistycznym.

 

  1. Przedmioty dodatkowe

 

Nazwa przedmiotu: Geografia polityczna regionu

Treści kształcenia: Mapa polityczna regionu w przeszłości i obecnie. Terytorium państw i

ich granice. Konflikty zbrojne. Geografia elektoralna. Ekonomiczne i polityczne organizacje międzynarodowe w regionie. Problemy globalizacji w regionie.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: rozumienie współcześnie zachodzących

przemian politycznych w regionie, ich genezy i uwarunkowań; identyfikowanie regionów

konfliktowych.

 

Nazwa przedmiotu: Stosunki i systemy polityczne

Treści kształcenia: Pojęcie i zakres stosunków politycznych obszaru studiów. Specyfika miejscowych systemów i powiązań politycznych i gospodarczych. Konflikty ideologiczne. Proces kształtowania się niepodległości państw postsowieckich, polityka zagraniczna nowych państw regionu. Kwestie poszerzania NATO i UE. Systemy polityczne, ewolucja systemów autorytarnych. Nowy układ stosunków międzynarodowych na obszarze studiów.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: Student powinien rozumieć mechanizmy lokalnych stosunków politycznych oraz ich wpływ na bieżącą politykę państw obszaru studiów, rozróżniać specyficzne powiązania systemowe.

 

Nazwa przedmiotu: Konwersatorium polityki zagranicznej

Treści kształcenia: Wyzwania polityki europejskiej. Pozycja międzynarodowa Turcji. Europejska polityka zagraniczna i polityka bezpieczeństwa. Pozycja międzynarodowa Niemiec. Kształtowanie się państwowości amerykańskiej. USA w polityce światowej. Wewnętrzna ewolucja ChRL. Chiny w polityce światowej. Pozycja międzynarodowa Rosji. Państwowość Ukrainy. Polityka bezpieczeństwa. Iran i jego program nuklearny. System Narodów Zjednoczonych. Polityka konsularna. Indie i Pakistan w polityce regionalnej i globalnej. Polityka integracyjna w stosunkach międzynarodowych. Wielka Brytania w polityce europejskiej i światowej.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: znajomość głównych kierunków polityki państw europejskich oraz innych wybranych krajów, wiedza na temat ich znaczenia i wpływu na sytuację międzynarodową. Znajomość głównych problemów globalnych i funkcjonowania instytucji międzynarodowych.

 

Nazwa przedmiotu: Konwersatorium analityczne OSW

Treści kształcenia: Problemy metodologii pracy analitycznej. Specyfika sytuacji w regionach. Rosja. Islam w Azji Centralnej i na Kaukazie. Współpraca NATO z partnerami wschodnimi. Problemy energetyczne. Wspólnota Niepodległych Państw: problemy współpracy politycznej, gospodarczej, w dziedzinie bezpieczeństwa; Unia Celna, Euroazjatycka Wspólnota Gospodarcza, Wspólna Przestrzeń Gospodarcza; GUUAM; współpraca środkowoazjatycka. Zajęcia praktyczne - analiza tekstów źródłowych, pisanie noty kalendaryjnej; pisanie noty analitycznej. Aktualne wydarzenia.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: ogólne rozeznanie w sytuacji politycznej i gospodarczej regionu, znajomość administracji instytucji współpracy międzynarodowej. Ogólna wiedza na temat aktualnych wydarzeń w regionie oraz umiejętność sporządzania dokumentacji analitycznej.

 

Nazwa przedmiotu: Współpraca wojskowa, NATO, bezpieczeństwo międzynarodowe

Treści kształcenia: Bezpieczeństwo europejskie w dobie transformacji krajów Europy Środkowo-Wschodniej po zimnej wojnie. Polityka bezpieczeństwa narodowego Polski w latach 1989-2008. NATO na przełomie XX, XXI w. Program Partnerstwo dla Pokoju. Nowe wyzwania i zagrożenia. Polityka bezpieczeństwa i obrony UE. Budowa autonomii strategicznej w XXI w. Siły Zbrojne RP w NATO i UE. Udział w misjach stabilizacyjnych i pokojowych (1994-2008). Współpraca wojskowa Polski z krajami sąsiednimi. Zadania jednostek wielonarodowych (UKRPOLBAT, LITPOLBAT, Korpus Północno-Wschodni, PCzS Brygada Sił Pokojowych). Ukraina w systemie bezpieczeństwa Europy Środkowo-Wschodniej 1991-2008. Współczesny terroryzm. Wojna z terroryzmem na przełomie XIX i XX w. Polityka bezpieczeństwa Federacji Rosyjskiej po rozpadzie ZSRR. Współpraca z NATO i UE.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: znajomość zagadnień z zakresu bezpieczeństwa międzynarodowego i współpracy wojskowej poszczególnych państw regionu. Znajomość polityki bezpieczeństwa NATO i UE. Wiedza na temat udziału Polski w systemie bezpieczeństwa międzynarodowego i we współpracy wojskowej.

 

Nazwa przedmiotu: Polska a (region specjalizacji)

Treści kształcenia: ukazanie polskiego zaangażowania politycznego, kulturalnego, etc. w sprawy regionu, zaś ilustracją i przykładami mają posłużyć życiorysy polityczne, naukowe, etc. wybitnych Polaków, działających także w nie-polskich środowiskach; historyczne powiązania Polski z państwami regionu, kontakty polityczne, religijne i kulturalne, analogie i różnice na przestrzeni wieków; przedstawienie roli historycznej Polski w regionie oraz jej politycznego i kulturalnego promieniowania na państwa regionu w poszczególnych okresach; porównanie pamięci historycznej, tradycji narodowościowych, stereotypów i mitów narodowych, jako pochodnych sojuszy i rywalizacji między państwami regionu; podkreślenie "wspólnych" zagadnień narodowościowych; problemy migracji na tereny Rzeczypospolitej. 

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: znajomość relacji politycznych i kulturalnych między Polską a krajami regionu. Student powinien posiąść umiejętność porównywania różnych mechanizmów narodowościowych państw regionu.

 

Nazwa przedmiotu: lektorat języka specjalizacji podstawowej

Treści kształcenia: zajęcia polegają na uczeniu się zwrotów i zdań wybranego języka, opanowaniu najbardziej przydatnych wyrazów (pojedynczych i złożonych) oraz na ćwiczeniu i czynnym stosowaniu wypowiedzi przydatnych w życiu codziennym. Stopniowo zajęcia polegają na doskonaleniu i poszerzaniu praktycznych umiejętności już nabytych. Studenci doskonalą się w czytaniu i tłumaczeniu trudniejszych tekstów i przyswojeniu sobie słownictwa z różnych dziedzin. 

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: Umiejętność posługiwania się danym językiem w stopniu zaawansowanym. Umiejętność czytania i rozumienia trudniejszych tekstów oraz umiejętność wyrażania własnych poglądów na różne tematy. Student powinien znać kilka tysięcy wyrazów.

 

Nazwa przedmiotu: objazd naukowy

Treści kształcenia: objazd terenowy po wybranych krajach regionu, podczas którego studenci zwiedzają najważniejsze miejsca regionu, poznają zabytki, wygłaszają referaty.

Efekty kształcenia – umiejętności i kompetencje: student ma możliwość bezpośredniego kontaktu z historią i kulturą danego regionu, przez co znakomicie utrwala zdobytą już wiedzę.

 

Nazwa przedmiotu: seminarium magisterskie

Treści kształcenia: Seminarium poświęcone jest analizie i opracowaniu wybranych zagadnień dotyczących danego regionu. Celem seminarium jest przygotowanie prac magisterskich. Efekty kształcenia: Student opanowuje technikę pisania pracy magisterskiej, uczy się dyskutować na tematy dotyczące przedmiotu jego badań, pogłębia swoją wiedzę, uczy się analizować i interpretować zjawiska ważne dla danego regionu. Zajęcia zakończone są napisaniem pracy magisterskiej.